vandenb.com // Walter van den Berg


Das Mag niet naar het boekenbal

Vandaag rommelt het in boekenlandje: de schrijvers van uitgeverij Das Mag krijgen geen kaarten voor het boekenbal. Daar hoor ik ook bij, dus deze vrijdag zit ik lekker op de bank The Voice Kids te kijken.

Uitgever Toine heeft een stuk geschreven over hoe het technisch in elkaar zit, en het CPNB, de organisator van het bal, heeft bij Trouw gereageerd hoe zij er over denken:

“We bewonderen deze auteurs, en we hebben Das Mag vanaf het begin gesteund. Maar wij organiseren al zestig jaar het boekenbal voor de leden van de uitgeversbond. En Das Mag is geen lid. Vorig jaar wilde ze ook al komen. Ik zeg dan: word dan lid.”

Jeroen Vullings schrijft op de site van Vrij Nederland:

“Een technocratische reden, lijkt mij, waarbij geld een rol speelt.”

Toen ik net begon met dat boeken schrijven, vond ik het enorm spannend om naar het bal te mogen. Ik hoorde erbij, eindelijk (niets menselijks is de schrijver vreemd), en het was ook echt leuk. Je kwam je schrijversvrienden tegen, je kreeg links en rechts complimenten (altijd lekker), en je kon dansen terwijl je Cees Nooteboom naast je helemaal los zag gaan.

Nu (zeker ook omdat we niet meer in Amsterdam wonen) levert zo’n feestje vooral gedoe op, dus puur voor mezelf vind ik het niet zo erg.

Maar dat de schrijvers van Das Mag (onder wie de Grote Namen Lize Spit, Jelle Brandt Corstius en Maartje Wortel) geen kaartjes krijgen is eigenlijk absurd. Lize heeft honderdduizenden euro’s verdiend voor het boekenvak, Jelle heeft vorige jaar nog het boekenweekessay geschreven.

Het CPNB bevestigt dat het voor hen inderdaad nog een vakbondsfeestje is, maar voor de rest van de wereld is het een avond waarop schrijvers dronken worden met elkaar. Dat beeld is door de jaren gegroeid, en dat is wat het zou moeten zijn.

Het bal is losgekomen van het CPNB, en die club zou daar juist trots op moeten zijn. Het gaat om schrijvers en hun boeken, want het bal is de opening van de boekenweek. De boeken van Das Mag liggen in de winkel, lid van de vakbond of niet, en ze doen het heel, heel goed. Lize Spit heeft 160.000 boeken verkocht.  Dat betekent dat ze anderhalf miljoen euro heeft verdiend voor de boekhandels die haar boek verkopen.

Op haar plaats loopt vrijdagavond een verdwaasde genodigde van hoofdsponsor NS zich af te vragen waar alle schrijvers zijn. Maar die gedachte vervaagt vast en zeker op het moment op het moment dat hij een BN’er ziet lopen die helemaal niets met het boekenvak te maken heeft.

Laat die rare constructie van die vakbond los, en nodig ieder jaar de mensen uit het boekenvak uit die dat jaar iets hebben betekend voor het boek. Dan kom je uit op dezelfde usual suspects die er altijd zijn, dus die hebben dan niets om over te zeuren, een x aantal mensen van wie het belachelijk zou zijn als ze er dat jaar niet zouden zijn, en gooi daar een stuk of twintig debutanten bij, want ik gun iedereen die belevenis van zijn of haar eerste keer boekenbal.

De update: ik ben uitgenodigd voor het bal door de organisatie van de Libris Literatuurprijs, omdat zij het een mal idee vonden dat iemand op hun shortlist niet mag komen dansen.

Geen reacties | Link | 22 maart 2017 | Categorie:


alles © Walter van den Berg.






De Trump-nieuwsdienst

Ik ben de Trump-nieuwsdienst voor mijn vrouw. Ik lees heel twitter uit, ik lees de Washington Post en de New York Times, en bij het eten vertel ik wat voor idiote dingen hij die dag heeft gezegd of gedaan. Af en toe heb ik een filmpje paraat, bijvoorbeeld de compilatie van hoe Trump handen schudt.

Ik denk af en toe dat ik er iets te veel mee bezig ben, met Trump, die man is ver weg, en zal het zo’n vaart nu wel lopen, het is toch een kwestie van tijd voor ie tegen de lamp loopt?

Maar dan denk ik ook weer: er is helemaal geen lamp meer om tegen te lopen. Vroeger zou één van zijn idiote uitspraken of acties al genoeg zijn geweest om, gedwongen door de schandaalverhalen, af te treden, maar de schandaalverhalen komen niet meer aan bij het volk — het volk haalt de schouders op en zegt: hij doet wat ie beloofd heeft, toch? MAAR DAT DOET IE NIET. Dat is nog wel het frustrerendste van het geheel: de waarheid doet er niet meer toe.

Vroeger werden films gemaakt waarin de schurk werd verslagen door een schandaal naar de pers te brengen: zo’n scène waarin de krantenman dan opkeek van het bewijs en aan de held vroeg: is dit waar? En dat je dan wist: het kwaad is verslagen.

Dat scenario bestaat niet meer.
Ik kan mijn vrouw morgen bij het eten vertellen dat er foto’s zijn opgedoken waarop Trump zijn vriend Putin met de hand bevredigt boven een dossier waar met een grote rode stempel ‘classified’ op staat gedrukt, en ze zal vragen: wat gebeurt er nu dan? En ik zal zeggen: nou ja, niets. Er is geen schandaal denkbaar waar Trump mee te beschadigen is.

Geen reacties | Link | 14 februari 2017 | Categorie:

Aanstellers

Van de week stond er in de Volkskrant een opiniestuk van een echte Amsterdammer, Willem van Oostvoorn, waarin ie reageerde op een eerder stuk. Willem vindt dat de schrijver van dat stuk, Izz ad-Din Ruhulessin, zich niet zo aan moet stellen, want “discriminatie hoort net zo bij het leven als slecht weer”. Willem gebruikt het woord aanstellen niet, maar dat is wel de kern van het hele stuk: mensen moeten zich niet zo aanstellen.

Je niet aanstellen, dat heeft Willem namelijk van huis uit meegekregen. Willem kwam uit een milieu van gewone mensen waarin naar het gymnasium willen jezelf aanstellen was, en daarom is hij naar de mavo gegaan. Later is ie nog wel gaan studeren, maar daar werd ie uitgelachen omdat ie zo gewoon was. Maakt niet uit, hij stelde zich tenminste niet aan. En dat zou iedereen die gediscrimineerd wordt moeten doen, jezelf niet aanstellen. Want gottegot, wat zijn het toch een hoop aanstellers bij elkaar. Dat is tenminste wat Van Oostvoorn van huis uit heeft meegekregen.

Jammer voor hem dat hij nog steeds zo loyaal is aan dat kutmilieu waar ie uit komt. Hij praat in zijn stuk goed dat ie naar de mavo ging met zijn gymnasium-advies, want hij kwam nu eenmaal uit een milieu waar je normaal moest doen, maar als zijn ouders gewoon hadden gezegd dat hij best voor een betere toekomst mocht gaan, had Van Oostvoorn niet meer zo hoeven te koketteren met zijn lekkere Amsterdamse accent.

“Ik heb er gewoon wat van gemaakt. Door een beetje door te zetten wanneer het tegenzat. Door wat extra hard te lopen,” zegt van Oostvoorn. Zie je dan niet dat die lekker gewone afkomst van je waar je zo trots op bent ervoor gezorgd heeft dat het tegenzat? Je ouders hadden je naar het gymnasium moeten schoppen.

In zijn stuk geeft Van Oostvoorn de schuld aan de maatschappij die niet om kon gaan met zijn brutale bek, en hij zegt meteen dat ie niemand de schuld geeft, want hij stelt zich tenslotte niet aan, hij loopt gewoon wat harder.

Ik had het ook allemaal: een Amsterdams accent, een gymnasiumadvies, en een enkeltje mavo. Uiteindelijk toch nog gaan studeren, Nederlands taal- en letterkunde, en Jezus, wat vond ik mijn medestudenten een aanstellers. Ik vond het hele verschijnsel studenten zo weerzinwekkend dat ik van de weeromstuit geen flikker uitvoerde – ook omdat ik dat gewend was op de mavo, met mijn gymnasiumadvies. Studie na een jaar gestopt, en lekker gaan werken met m’n handen. En studenten bleven aanstellers.

Het heeft heel lang geduurd voor ik zag dat ik me juist aanstelde, ik en dat kutmilieu dat er voor zorgde dat mijn ontwikkeling heel lang niet verder kwam dan een graveerfabriekje in de Jordaan.

“Misschien ben ik wel een boze witte man,” zegt Willem in zijn stuk, en dat is ie inderdaad, want dat milieu van hem en mij is de grondlaag van heel veel boosheid, juist omdat niemand zich mag aanstellen, omdat je met de nek aangekeken wordt als je anders bent – of gewoon ronduit uitgelachen, want die echte Amsterdammers zeggen waar het op staat met hun grote bek en hun kleine hartje, ja, ik zeg het gewoon zoals het is – en Jezus, Willem: jij was anders. Ze hebben je klein gehouden, zo lang als het ze lukte, en nog verdedig je ze. Wat betekent dat je je nog steeds klein voelt.

Hoeveel mensen lopen er rond in die kleine milieus in Amsterdam, Rotterdam, Geldermalsen, noem maar op, die zich diep in hun kleine hartje kleingehouden voelen omdat ze klein moesten blijven van huis uit en daar boos om zijn? Ik mocht me niet aanstellen, denken die kleingehouden mensen, dus jij ook niet, jij met je VWO, en jij met je studeren, en jij met je arbeidsdiscriminatie wegens een rare naam, en jij met je boeken schrijven, en jij met je studeren, en jij met je vluchten uit een land dat kapot wordt gebombardeerd.

Willem van Oostvoorn zegt in zijn stuk: “wat ik niet doe, is jammeren over hoe oneerlijk het allemaal is geweest dat ik vanwege mijn afkomst, sociale status en accent allemaal kansen niet heb gekregen die de jongens en meisjes uit Zuid, Bussum en Aerdenhout allemaal wel kregen.” Wat jij doet is precies dat, Willem, jammeren op de manier zoals het jou is aangeleerd, door te koketteren met jouw gewoonheid, door te zeggen dat anderen zich aanstellen.

Mensen hebben het moeilijk, en het wordt niet minder moeilijk als ze in een keurslijf van doe maar gewoon moeten passen. Want als je goed oplet, Willem, hoor je dat die mensen van jou die niet jammeren over hoe moeilijk zij het hebben, wél jammeren over anderen van wie ze vinden dat het aanstellers zijn (omdat ze zo nodig een baan of een huis willen, zich gediscrimineerd voelen om hun huidskleur of Arabische naam, gebombardeerd worden en ‘geluk zoeken’, ik noem maar een paar dingetjes).

Als je het moeilijk hebt in de maatschappij, heb je er niks aan om te horen dat je je niet moet aanstellen. Die kleine hartjes van de gewone mensen, die mogen best eens wat ruimer worden en mensen die anders zijn toelaten. Te beginnen bij mensen uit hun eigen kringen die afwijken, omdat ze bijvoorbeeld een gymnasium-advies krijgen.

Geen reacties | Link | 22 december 2016 | Categorie:

Miskenning

Bij schrijvers zit jezelf miskend voelen hoog in de top 10 van beroepsziekten. Ik heb er zelf bij vlagen last van, als een chronische aandoening die af en toe de kop opsteekt. Het feit dat je schrijver wilde worden heeft ongetwijfeld te maken met dat miskend voelen; waarom zou je anders een boek vol kunnen tikken en verwachten dat mensen de moeite nemen dat boek helemaal te lezen? Misschien zodat je na het tikken van dat boek kan zeggen: zie je, ze lezen het niet. Of: ze lezen het wel, maar ze begrijpen me niet.

Ik bivakkeerde tot een paar weken geleden nog regelmatig in het zaaltje met bedden waar de ze-lezen-het-nieters af en toe bij moeten komen, maar sinds mijn laatste roman bij De Wereld Draait Door boek van de maand werd, heb ik mijn lidmaatschap op dat zaaltje opgezegd en ik verplaats me nu alleen nog maar, zo heel nu en dan, naar het zaaltje met ze-begrijpen-me-nieters. Meestal ben ik overigens blakend van erkendheid, nu.

Grenzeloze fantasie

Anne Eekhout is een echte schrijver, want ze voelt zich ook miskend. Ze zegt in NRC Handelsblad dat ze de pech heeft dat ze niet autobiografisch schrijft en daardoor niet interessant is voor bepaalde media (DWDD) die boeken een verkoopsucces maken. Ze zegt dat ze juist om haar grenzeloze fantasie aandacht zou moeten krijgen van tv-programma’s.

Ik heb mezelf ook eens zo miskend gevoeld, omdat mijn vorige roman goede besprekingen kreeg, maar opvallend vaak met de aantekening dat de recensent het boek aanvankelijk had laten liggen omdat de achterflap kon doen vermoeden dat ik een autobiografisch gegeven had gebruikt om mijn verhaal te schrijven. Ik was daar behoorlijk pissig over, goeie recensies of niet.

Ik had dus de tegenovergestelde ervaring van Anne Eekhout, en ik tikte er ook opiniestukken over (die niet geplaatst werden; hallo miskenning, mijn oude vriend), maar in al dat soort stukken gongt de persoonlijke pijn door. Lees mij, ik word niet gelezen.

“Pure fictie”

Eekhout geeft een opsomming van wat er bijzonder is aan ‘pure fictie’, zoals zij het noemt, de volledig verzonnen roman, en waarom die verzonnen roman meer aandacht zou moeten krijgen (bij DWDD, bijvoorbeeld, of bij een nog niet bestaand tv-programma waarvan ze het format schetst).

Maar die verzonnen roman krijgt die aandacht al. Mijn eigen boek van de maand: ik heb ‘m helemaal verzonnen. Elke gebeurtenis in die roman heb ik gefantaseerd. Net als een heleboel eerdere boeken van de maand ‘pure fictie’ zijn: Godin, Held van Gustaaf Peek bijvoorbeeld, of De onderwaterzwemmer van Thomese.

Het thema

Maar het thema dat in mijn laatste boek zit, is vergelijkbaar met dat in mijn vorige romans, die wel autobiografisch geïnspireerd waren. En ik ben er vrij zeker van dat Eekhouts thema in haar eerste en tweede boek vergelijkbaar is, zelfs als ze nu zal zeggen dat het niet zo is. Net zoals Gustaaf Peek in zijn heel erg uiteenlopende romans (qua onderwerp) steeds over hetzelfde schrijft.

Schrijvers gaan niet zomaar schrijven, namelijk. Ze denken misschien dat ze schrijven ontdekken doordat het ze lukt op een leuke manier woorden achter elkaar te zetten, en hup, laat ik dan maar een boek schrijven, maar er zit een waarde in die woorden, een waarheid die geldt voor de schrijver, en die waarheid moet uitgedragen worden — dat is schrijven.

Beproevingen

“Je hoeft geen beproevingen te hebben doorstaan om een heel goede schrijver te zijn, maar het maakt je wel heel wat makkelijker te promoten,” schrijft Anne Eekhout.

Als Anne van zichzelf vindt dat ze een heel goede schrijver is, dan wil ik dat graag geloven; haar palmares bewijzen het. Maar als ze van zichzelf vindt dat ze geen beproevingen heeft doorstaan, dan geloof ik alleen dat zij dat gelooft, maar ik geloof het niet. Ieder mens doorstaat beproevingen. Hoe dan ook. Klein en groot, en al die beproevingen, hoe klein ook, hoe groot ook, hebben een uitwerking. Een van de mogelijke uitwerkingen: de noodzaak (daar is ie) tot schrijven.

En dat daar dan ‘pure fictie’ uitkomt of een verhaal met autobiografische elementen: dat doet er niet toe. Alle literatuur zegt iets over de schrijver, dus alle literatuur is autobiografisch. Anne Eekhout gaat op een gegeven moment zien waar ze altijd over schrijft, en ze gaat op een gegeven moment zien waar dat vandaan komt. Net zoals dat het geval is bij de schrijvers die ze als voorbeelden geeft, Joost de Vries, Jamal Ouariachi en Wytske Versteeg.

Een bestseller werd gemaakt

Dat ze niet te promoten zou zijn door haar vermeende gebrek aan beproevingen: dat is ook niet waar. Ik kan me een aflevering herinneren van DWDD (altijd weer dat DWDD!) waarin een paar mensen bij elkaar zaten om te vertellen waarom ze Bonita Avenue van Peter Buwalda zo goed vonden. Je zag wat daar gebeurde: er werd een bestseller gemaakt, maar het ging alleen over het boek, en het is een succes geworden zonder dat het één keer over de schrijver of zijn beproevingen ging.

Anne Eekhout hoeft niet boos te zijn om vermeende gewoonte van tv-programma’s alleen aandacht te besteden aan schrijvers met een verleden van “drugs, verslaving, of een rare familie die je heeft verneukt,” zoals zij het stelt. Er is wel degelijk aandacht voor de pure fictie.

En ja, er zitten vaker mensen bij zo’n programma die iets over hun rottige verleden te vertellen hebben dan mensen die aan die pure fictie doen, maar er zitten ook vaker mensen die een kookboek schrijven bij zo’n programma. Dat is de aard van het programma, niet de manier waarop de wereld naar literatuur kijkt.

En nee, een maand geleden had ik dit misschien niet zo gezegd. Maar erkenning schept helderheid, net zoals miskenning voor vertroebeling zorgt.

Schrijf door, voel je miskend, al dan niet terecht, maar schrijf vooral door, ontdek waar je over schrijft, verbaas je over het autobiografische ervan, schrijf een nog beter boek, en word genoemd op tv, of niet, maar schrijf door. Het zit in je, en het moet eruit, dus uiteindelijk doen we allemaal hetzelfde.

Geen reacties | Link | 23 maart 2016 | Categorie:

De verplichte boekenlijst

Ik ben van oorsprong een mavoklantje, en voor mijn lijst moest ik vijf boeken lezen. Ik wilde wel al schrijver worden toen ik 15, 16 was, maar dat betekende nog niet dat ik van boeken hield — ik had alleen ontdekt dat ik dat schrijven wel aardig kon. Dus die lijst, voor zover je het een lijst kon noemen, was een bezoeking.

Er stonden geen verplichte boeken op mijn lijst; mijn school ademde in 1985/86 nog lichtjes een jaren 70-vrijheid, en daar kwam bij dat mijn leraar Nederlands geen enkel geloof in zijn mavoleerlingen had. De vwo-ertjes op de scholengemeenschap kregen hopelijk wat meer dwingende liefde van hem, maar meneer Cordes vond het prima als zijn mavokneuzen een Suske en Wiske lazen voor het eindexamen.

Ik weet nog twee boeken die ik op mijn lijst had gezet: Wolf van Gerard Reve (omdat ik dacht dat het over een wolf ging, en wolven vond ik mooie beesten) en De avonturen van Baron von Münchhausen. Nee, dat sloeg inderdaad nergens op. Wat ik ervan heb onthouden is dat ik na het lezen nog steeds niet van boeken hield. Of in ieder geval: dat ik er nog niet van wilde houden.

Als meneer Cordes wél een verplichte boekenlijst had aangehouden, was er misschien een kans geweest dat ik bij een goed boek terechtgekomen was, en dan was er een kans geweest dat ik wat eerder niet verplicht boeken was gaan lezen. Maar waarschijnlijk niet.

Ik denk dat wel of niet boeken lezen bij pubers vooral te maken heeft met schaamte, met ergens wel of niet bij willen horen, omdat alles wat je doet als puber met schaamte te maken heeft. Een vwo-leerling zal veel eerder een boek lezen, ook al hoef je er niet extra intelligent voor te zijn, alleen maar omdat ie tussen andere pubers zitten die ook wel eens een boek zouden kunnen lezen voor hun plezier. Als je op de mavo of lager zit, ben je de lul als je je interesseert in iets dat niet stoer is.

Als je wil dat pubers in alle sociale lagen openlijk boeken lezen, maak dan duidelijk dat je bij het lezen van een boek net zoiets mee kan maken als je meemaakt bij het kijken van een film, maar dan beter. Maar dat gaat je niet lukken.

Wat de echte oplossing zou zijn: maak de puber duidelijk dat de omgeving van de puber niet alles hoeft te weten. Je kan een boek lezen als je in bed ligt en niemand van je stoere vrienden hoeft het te weten. Je kan je eigen wereld hebben. De alledaagse schaamte op de gangen van de middelbare school is misschien onvermijdelijk, maar je hoeft je niet te schamen voor wat er thuis onder je bed ligt.

Geen reacties | Link | 21 januari 2016 | Categorie:

Jongetjes die vrouwen haten

In de nrc.next van vandaag (16 oktober) staat een stuk over #gamergate (Blendle-link, een paar centen), maar potdorie, wat zijn ze laat. In mijn nieuwsbrief had ik op 7 september al een stuk geschreven. Zeven september! Ik plak het hieronder, en misschien niet alles is meer actueel, maar mijn ‘view’ op de zaak is hetzelfde.

Een shitstorm

Er is iets aan de hand waar u nog niets over hebt gezien of gehoord, in alle waarschijnlijkheid, maar toch is er iets groots bezig. Er is een shitstorm aan het razen door game-land.

Games zijn heel, heel lang het domein geweest van jongetjes. Jongetjes programmeerden vroeger zelf hun games in elkaar op hun Commodore 64 en daarna duurde het nog heel, heel lang voor ze seks hadden. Latere jongetjes kregen een game-console als ze lang genoeg zeurden, en omdat ze niet meer doorhadden dat er een wereld out there was, duurde het nog heel, heel lang voor ze seks hadden.

Dit is allemaal sterk overdreven, natuurlijk. Maar bij gamende jongetjes is er wel een demografische piek in het nerd-zijn.

Niks mis met nerd-zijn

Niks mis met nerd-zijn; ik ben er zelf één, en daarom kan ik uit eigen ervaring vertellen: vrouwen zijn duizend keer enger dan de diepste kerker die je in Diablo kan tegenkomen. Bij mij is dat uiteindelijk goed gekomen, maar bij heel veel nerds heeft die angst voor vrouwen plaatsgemaakt voor vrouwenhaat. Dat is een reactie die je vaker ziet bij de mensch: wat je vreest, ga je haten. Jij hebt geen seks, en dat kan jouw schuld niet zijn want weet ik veel, drogreden, dus het is de schuld van vrouwen.

De game-wereld is heel lang het domein geweest van die jongetjes. Maar zoals u weet is gamen niet meer voorbehouden aan jongetjes, want u gamet zelf ook, waarschijnlijk. U heeft een telefoon die betere games kan draaien dan de Commodore 64 ooit kon. En er is een 50% kans dat u een vrouw bent.

Vrouwen zijn onvermijdelijk

Games zijn een grotere industrie dan de filmbizniz tegenwoordig, dus het is ook nog eens onvermijdelijk dat er vrouwen meedraaien in die industrie.

Maar wat gebeurt er in die gameindustrie als een vrouw iets zegt, gewoon, iets? Ze krijgt tweets met teksten als I’ll drink your blood out of your cunt after I rip it open.

Lees ook het stuk van de Washington Post over Anita Sakeesian die uit haar huis is gevlucht.

Eindelijk volwassen? Neuh.

Ik heb eerder een stuk geschreven waarin ik zeg dat games volwassen zijn geworden; nu de gamers zelf nog. Ik kan me heel, heel moeilijk voorstellen dat de bedreigingen die de nerds doen ook daadwerkelijk uitgevoerd worden. Ik denk dat het een veel te grove en totaal idiote uiting van de onvolwassenheid van de gamers is. Maar aan de andere kant denk ik dat heel veel school-shooters in Amerikaland uit precies dezelfde demografische club als de gefrustreerde gamers komen (waarbij ik niet zeg dat mensen gaan schieten van games).

En wat is ‘#gamergate’ dan?

Ah, ‘gamergate’ is een apart geval, maar ook weer niet zo apart; het heeft ook gewoon met vrouwenhaat te maken. Ik kan dat allemaal in gaan tikken, maar gelukkig heeft vox.com het al voor mij gedaan. Later toegevoegd:  Dat nrc.next de boel nu op een hoop gooit, komt omdat ze zo laat zijn, verdulleme. ‘Niemand weet meer precies hoe het begon’ is slappe journalistiek.

Geen reacties | Link | 16 oktober 2014 | Categorie:

De afbraak van Mekka

Dit is erg. Je eigen cultuur wegbulldozeren.

Innumerable ancient buildings, including the Bilal mosque, dating from the time of the Prophet Muhammad, were bulldozed. The old Ottoman houses, with their elegant mashrabiyas — latticework windows — and elaborately carved doors, were replaced with hideous modern ones. Within a few years, Mecca was transformed into a “modern” city with large multilane roads, spaghetti junctions, gaudy hotels and shopping malls.

De link: The destruction of Mecca

Geen reacties | Opgeslagen onder:

Haaksbergen, o the thrill of it all » Thomas van Aalten

Collega Thomas van Aalten heeft een goed stuk geschreven over de monstertruck in Haaksbergen. Ik heb een dag lopen nadenken over de decadentie van het hele gebeuren, over de domheid die eraan vastzit, maar ik kwam er niet uit. Natuurlijk vinden kinderen het geweldig om te zien, maar de volwassen mannen die zo’n spektakel opzetten — dan ben je toch een volslagen idioot als je je daarmee bezighoudt?

Er kan beter een Onderzoeksraad voor Krankzinnigheid en Absurdisme worden ingesteld. Op een gemiddeld stads- of dorpsplein zie je hooguit wat banale uitingen vol klederdracht, talentenjachten, kaasdragers, springkussens, slechte clowns of verregend beachvolleybal. Maar er zijn kennelijk ook evenementen met monstertrucks. Die over auto’s heen rijden. Ze bestaan (niet perse alleen in Haaksbergen), inwoners van een betrekkelijk welvarend land die evenementen als dit wel normaal vinden, en een opera maar een ingewikkelde verkwisting.

De link: Haaksbergen, o the thrill of it all » Thomas van Aalten.

Geen reacties | Opgeslagen onder:

JOS-dagen

Toen ik in de Chasséstraat woonde, had ik een buurjongen die vertelde dat hij eerste keeper bij JOS was. Ik heb toen een cassettebandje van de Nits thuis gehaald (de blauwe of de rode van Urk, dat weet ik niet meer), en we zijn in zijn auto gaan zitten en ik liet hem J.O.S. Days horen. Hij knikte alleen maar, vond het duidelijk moeilijk gedoe en begreep niet wat het met hem te maken had.

Gisteren werd de stadsderby JOS – Ajax gespeeld, voor de KNVB-beker, uitslag een verrassende 0-9. Iwan Tol is voor de Volkskrant met Henk Hofstede naar de velden van JOS gegaan (Blendle, 25 cent) om herinneringen op te halen aan zijn JOS-tijd, die welgeteld één proefwedstrijd duurde. Hofstede is zanger van de Nits, en J.O.S Days was een hit in 1987.

Uit het stuk van Iwan Tol:
Toen JOS in 2010 90 jaar bestond, werd Hofstede gevraagd nog eens J.O.S. Days te spelen. Hij was geprogrammeerd tussen Gerard Joling en Peter Beense. ‘Prachtig toch?’, zegt hij lachend. ‘J.O.S. Days is geen meezinger, dat weet ik ook wel. Maar het is een misverstand dat wij intellectuele muziek maken. Ik kom uit deze buurt. Kijk om je heen, wat je ziet is wat je krijgt. Dit is geen Aerdenhout.’

Dat is een malle redenering van ome Henk, want de Nits maken wel degelijk intellectuele muziek. Dat je zelf uit een volkswijk komt, doet daar niets aan af. Ik heb die denkfout zelf heul lang gemaakt: ik ben een gewone jongen uit Osdorp, ik hoor niet bij de mensen die boeken schrijven. Maar ik schrijf boeken, dus ik hoor per definitie bij de mensen die boeken schrijven.

Ontkennen dat je intellectueel bent is koketteren met je afkomst, maar die afkomst zegt alleen dat je weet waar je vandaan komt, niet dat je voelt waar je vandaan komt. Henk Hofstede is slim genoeg om — ik gooi er even een makkelijk voorbeeld in — te weten dat zwarte piet racisme is, waar de mensen uit de buurt waar je ziet wat je krijgt vinden dat het een kinderfeest is waar de intellectuelen met hun poten vanaf moeten blijven.

Gewoon blij zijn dat je hebt doorgeleerd, Henk, en trots zijn op de dingen die je maakt.

Geen reacties | Link | 25 september 2014 | Categorie:

Maak piet-zijn een erebaan

Bovendien moet Zwarte Piet zijn vermomming behouden. “Als mensen zeggen: hé, dat is Ome Jan, dan is de lol eraf.”

Vandaag in NRC (naast dingen die echt belangrijk zijn) weer een stuk over zwarte piet. Ja, het is 15 augustus. De quote uit dat stuk is een uitspraak van burgemeester Van der Laan.

NRC, 15 augustus 2014

NRC, 15 augustus 2014

Als mensen zeggen. Ik dacht dat het om de kinderen ging, althans, volgens de hardste roepers. De ‘mensen’ (volwassenen) die Ome Jan niet willen herkennen, moeten zich eindelijk eens echt in kinderen gaan verplaatsen. Kinderen zijn te jong om tradities te kennen, dus er is geen enkel beletsel om nieuwe tradities in te voeren.

Mijn oplossing voor het Ome-Jan-herkennen-probleem: geef Ome Jan een diploma, ondertekend door Sinterklaas. Ome Jan laat dat diploma in mei of juni aan zijn neefjes en nichtjes zien, en hij vertelt dat ie al hard aan het oefenen is met schoorsteenklimmen. In december zien zijn neefjes en nichtjes hem in de optocht, gekleed in een mooi kostuum, zwarte vegen over zijn gezicht van het roet, en trots dat ze zullen zijn.

Maak piet-zijn een erebaan. En geef ome Kenneth en tante Fatima ook meteen zo’n diploma.

Geen reacties | Link | 15 augustus 2014 | Categorie:

Isis en de Yazidi

Taking all this evidence into account, a fair guess is that Yazidism is a vastly ancient form of bird-worship, that could date back 6,000 years or more. If this is right, it means that Yazidism is therefore the Ur-religion, the mother ship of Middle Eastern faiths, and it is us who have incorporated Yazidi myths and beliefs into our religions, of Christianity and Islam and Judaism.

De link: Death of a religion: Isis and the Yazidi – Telegraph Blogs.

Geen reacties | Opgeslagen onder:

How Not To Write Your First Novel

Ik geef toe: ik heb Buzzfeed in mijn Feedly staan, en af en toe kijk ik erop als ik behoefte heb aan een foto’s van otters die pancakes aan het bakken zijn terwijl ze het alfabet boeren (gewoon feelgood, jeweettoch), maar vandaag stond er gewoon een mooie longread bovenaan.

My plan was to drive till I got to a suitably small town, a dot on a map somewhere, get a job in some unstrenuous service industry, fall in love with the local lonely librarian, and write my books.

De link: How Not To Write Your First Novel.

Geen reacties | Opgeslagen onder:

John Cheever’s Ossining House for Sale

Zak geld over? U kunt John Cheevers huis kopen. Newsweek:

Anyone who thinks American suburbia is boring doesn’t know the Westchester County of John Cheever. She does not know the mysteries of Shady Hill, nor the sorrows of gin. He has not gone swimming with Neddy Merrill, nor taken the 5:48 home with Blake.

Meteen een mooie introductie op het werk van den oude meester. Nee, wacht, laat ik eerlijk zijn: ik heb eigenlijk geen idee of het écht een oude meester is. Cheever is een schrijver die ik heel graag gelezen wil hebben. Zijn bundel verzamelde verhalen staat in mijn rijtje essentiële boeken, maar dat is een keiharde leugen — ik heb er hooguit twee verhalen in gelezen.

De link: John Cheever’s Ossining House for Sale.

Geen reacties | Opgeslagen onder:

De Groene leest The New Yorker

De Groene:

The New Yorker viert de lancering van haar nieuwe site met een groot cadeau: tijdelijke openstelling van haar schatrijke archief. Wij selecteerden vijf verhalen die de klasse en variatie van dit tijdschrift laten zien, stukken die ons bijbleven en inspireerden. Lees de verhalen deze zomer; het archief sluit weer in de herfst.

De link: De Groene leest The New Yorker: de beste verhalen die je deze zomer gratis kunt lezen – De Groene Amsterdammer.

Geen reacties | Opgeslagen onder:

When We Read Fiction, How Relevant Is the Author’s Biography?

In de New York Times:

Applying the writer’s biography to one’s reading of a novel strikes me as less a matter of cheating or impurity than an additional, incidental pleasure: Ah, I know where that came from.

De link When We Read Fiction, How Relevant Is the Author’s Biography? – NYTimes.com.

Geen reacties | Opgeslagen onder:

Het simpele leven van Roy Donders

Een paar weken geleden keken we naar een aflevering van de RTL-realityserie Roy Donders, stylist van het Zuiden en we werden er een beetje bedroefd van. Daar leken we alleen in te staan, want Roy is een daverend succes.

Nog vetter is nog leuker

Roy wordt gevolgd door een camera terwijl hij een winkel in verschrikkelijk lelijke kleren drijft. Roy is een Tilburger, dus hij praat met een Brabantse G, en hij is ook nog een enorme nicht (terwijl het – volgens mij – niet duidelijk wordt of ie homoseksueel is), dus dat is dubbel grappig. Verder zien we nog zijn zus, zijn ouders en zijn assistente – allemaal Tilbo’s, allemaal niet al te slim, en omdat nog vetter nog leuker is, licht een flauwe voice-over toe wat voor gekke dingen Roy allemaal doet. Dat allemaal doorsneden met de pratende hoofden van Roy en de anderen die nog even contempleren over wat er die dag is gebeurd.

We waren bij een vriendin die fan was, en ze zei dat ze zo genoot van het simpele leven van Roy. Later zag ik dat nog iemand zeggen op Facebook: Roys leven was zo heerlijk overzichtelijk.

Natuurlijk willen de makers van het programma graag dat je dat denkt, want zo kan je zonder schuldgevoel lachen om Roys dommige acties en uitspraken. Maar is Roys leven dan simpel omdat hij simpel is?

Niet alleen de huispakken

Want je kan natuurlijk zelf bedenken dat niet alles op televisie komt, dus Roys leven gaat niet alleen om huispakken met glitters en pailetten en het te dikke hondje van zijn vader. Een leven bestaat onder meer uit een opeenvolging van gecompliceerde beslissingen, en omdat slimme mensen voor mij al bewezen hebben dat ze heel goed zijn in het maken van verkeerde keuzes, vermoed ik dat simpele mensen daar minstens net zo goed in zijn. De keuzes die Roy maakt over het stofje van zijn volgende creatie zijn leuk voor televisie, de keuze voor een al dan niet verkeerde hypotheek doet het een stuk minder.

Overdonderende nichterigheid

En hoe zit het met die overdonderende nichterigheid van Roy? Vaste kijkers kunnen er misschien meer over vertellen, maar ik kreeg van die ene aflevering de indruk dat Roy alleen is, geen vriend of vriendin heeft. Als je een half uurtje naar Roy kijkt, kan je bijna niet anders dan concluderen dat hij homoseksueel is, maar hoe wordt homoseksualiteit geaccepteerd in zijn (simpele) omgeving? Zijn ouders zijn vast bijzonder liefhebbend, maar Roy is niet fluitend door zijn leven tot nu toe gefietst.

Het leven van Roy Donders, stylist van het Zuiden, is niet simpel. Alleen maar omdat het leven niet simpel is vanaf het moment dat je geboren wordt.

De kern van entertainment

Overigens lijkt (lijkt, zeg ik met nadruk, want het is tv) Roy met de aandacht van de realityserie helemaal in zijn element te zijn, dus good for him. Kijk rustig naar het programma als je wilt, Roy wordt er niet ongelukkiger van. Als kijker wordt jouw leven op dat moment even simpeler, dat is tenslotte de kern van entertainment, maar die lieve domme Roy verdient het niet dat jij denkt dat hij het makkelijk heeft.

Geen reacties | Link | 2 december 2013 | Categorie:

Watchmen

Toen Watchmen uitkwam, zijn we meteen gaan kijken, en oh wat een goeie film. Maar eigenlijk alleen voor een handjevol mensen.
Ik heb er (nu eindelijk) een flinke lap tekst over geschreven; zo lang dat ik ‘m op waltervandenberg.nl heb neergezet.

Geen reacties | Link | 26 maart 2009 | Categorie:

Watchmen

Op zaterdagavond een stukje gaan tikken werkt nooit goed, zeker niet als je keihard op de bank wilt gaan liggen, maar: verdikkie, in geen van de stukken en stukjes over Watchmen (een verfilming van de allerbeste strip ooit, gaat van de week in premiere) lees ik in de uitleg wat de kern van het verhaal is en waarom dit verhaal verschilt van alle andere superheldenverhalen.

Watchmen gaat over een groepje superhelden in een wereld waar superhelden zijn verboden, en die helden hebben hun malle kostuums aan de kapstok gehangen. Maar in deze wereld, in tegenstelling tot de superheldenwerelden die de toon aangaven (het marvel universe en met bijvoorbeeld Spiderman en de Hulk en het DC universe met Superman en Batman), hebben de mensen met de malle kostuums geen superkrachten. Ze hebben alleen maar malle kostuums. Tot er een wetenschapper een ongeluk krijgt met straling (een beetje zoals de Hulk) en die wetenschapper wordt idioot sterk, in allerlei opzichten. En hij heeft geen mal kostuum nodig: hij loopt gewoon in zijn blootje. Wat eigenlijk zegt: ok, alle mensen die zichzelf als helden zien, zijn overbodig geworden.
Het is een strip die vragen stelt over zijn eigen genre, en dat is maar één van de vele lagen in het verhaal.

Ik ben heel benieuwd naar de film. De comic is BRILJANT; als je geen totale weerzin tegen strips hebt, is het heel erg de moeite waard die te lezen.
Ik zal de film niet als een totale fanboy bekijken — ik zal alleen kijken hoe de makers de strip hebben geïnterpreteerd. En ik zal gewoon genieten, denk ik. Ik heb jaren op deze film gewacht, en deze week ga ik ‘m zien.

Geen reacties | Link | 28 februari 2009 | Categorie: